Search by keyword [advanced search]




Index:
1. Home

2. Institute ICI

3. Publications


5. Autobiography

6. Weblog

7. Contact
 

Weblog


All weblog articles are written in Dutch. Please use the "Google Translator" to translate the content of this page to the language of your choice.


Total - 3081 views
Oproep Tofik Dibi deugt niet
'Oproep Tofik Dibi deugt niet'
de Volkskrant 13/09/2011

De oproep van Tofik Dibi klinkt leuk, maar zijn betoog is onbegrijpelijk, irreŽel en misleidend, betoogt hoogleraar David Pinto.

Dibi roept op tot een 'laatste fatwa'. Dit is 'een oproep tot zelfstandig denken, tot leren en discussiŽren. Tot openlijk en vrij met elkaar van mening verschillen'. Maar zij die een fatwa kunnen uitvaardigen, zijn 'ťťn of hooguit een handjevol geleerden', weet Dibi ook. Islamgeleerden wel te verstaan. Die islamgeleerden oproepen tot een laatste fatwa, zoals Dibi die formuleert, is hetzelfde als de vegetariŽr Marianne Thieme van de Partij voor de Dieren aansporen om mee te werken aan een reclamespot ter bevordering van veel vlees eten.

Dibi weet zelf als moslim hoe irreŽel zo'n oproep is. Pikant overigens is het dat Dibi's politieke geestverwant Mohammed Rabbae weliswaar de fatwa destijds van Khomeini om Salman Rushdi te doden niet steunde, maar wel vond dat diens boek De Duivelsversen verbrand moest worden.

Zijn oproep is dan ook meer electoraal bedoeld. Dibi wil Geert Wilders ermee aansporen tot een debat. Maar twee andere, fundamentelere pijlers zijn zinniger voor een debat met Dibi, Wilders en anderen. De eerste is de kern en basis van Wilders gedachtegoed en politiek handelen. Zij luidt dat de islam geen religie is, maar een ideologie. Klopt deze stelling wel of niet?

Amoreel
Het is bekend dat niemand minder dan Sayyid Qutb, de Egyptische intellectueel en godfather van de radicale islam, dezelfde mening verkondigde. Qutb, die op 29 augustus1966 in Egypte is opgehangen vanwege zijn verzet tegen het toen heersende regime, was leraar, dichter, journalist en criticus. Zijn bezwaar tegen het westen was de 'dehumaniserende' impact van de westerse levensstijl. Hij was ervan overtuigd dat de 'amorele' en 'corrumperende' filosofie van het Westen rampzalig was voor de spiritualiteit van het Oosten.

Zijn boek Mijlpalen op de weg is een soort jihad-manifest waarin hij een revolutionaire voorhoede oproept. Eerst via prediking en als het anders niet kan, via geweld. In zijn, voor moslims gezaghebbende publicaties, waarvan In de schaduw van de Koran de bekendste is, wilde Qutb aantonen dat de islam een allesomvattende, onafhankelijke en superieure filosofie bevat. 'En dat andere dominante ideologieŽn zoals het kapitalisme, het liberalisme en het socialisme in vergelijking met de islam slechts zwakke, onvolledige en corrupte systemen zijn', zoals tekstcriticus Chams Eddine, die arabistiek en filosofie in Gent en Cairo studeerde, Qutb citeerde. Qutb vergeleek de islam dus niet met andere godsdiensten maar met concurrerende ideologieŽn. Een belangrijk thema, dunkt me, voor een fundamenteel debat.

Kloof
Een tweede thema van grote betekenis voor het debat is de enorme kloof tussen het Westen en de bagage die migranten van Arabisch-islamitische afkomst meenemen en hoe met deze kloof om te gaan. Hoe immens die kloof is, werd helder aangetoond en in twee rapporten gepubliceerd in 2002 en 2003, in opdracht van een VN-organisatie, waarvan overigens alle Arabische landen lid zijn. Het gaat om het Arab Human Development Report, het VN-programma voor ontwikkeling, geschreven onder leiding van de Egyptische socioloog Nader Fergany.

Belangrijke gegevens uit het eerste rapport: de Arabische landen vertonen tekortkomingen op drie cruciale punten: vrijheid, kennis en de positie van vrouwen. De Arabische regio heeft de laagste participatie van vrouwen op de arbeidsmarkt ter wereld. Deze tekortkomingen verklaren volgens het eerste rapport de frustraties van de Arabische landen; de culturele kloof ten opzichte van de rest van de wereld neemt toe. Per jaar worden slechts 300 buitenlandse boeken in het Arabisch vertaald. Alleen al in Nederland werden in 1997 bijna 5000 vertaalde boeken uitgegeven.

Het tweede UNDP-rapport schetst opnieuw een somber algemeen beeld van de Arabische wereld. Het begint al bij de opvoeding van kinderen. Die is volgens de onderzoekers in Arabische gezinnen vaak 'autoritair'. 'Dit vermindert de onafhankelijkheid en het zelfvertrouwen van het kind'. 'Het bevordert passiviteit. Zelf vragen stellen en zelf initiatief nemen worden niet op prijs gesteld', aldus het UNDP-rapport.

Dit laatste is breed, algemeen gesteld. De inperking van zo'n signalering tot alleen maar religie (de islam) en religiebeleving, zoals Dibi in zijn oproep doet, is kortzichtig en misleidend.

David Pinto is hoogleraar en directeur van het Intercultureel Instituut (ICI). Binnenkort verschijnt zijn boek Canon voor Participatie - een praktische en realistische kijk op participatie en Interculturalisatie (Kluwer).

Annex: Oproep Tofik Dibi deugt niet.docx (Downloads: 1405 - Size: 34.94 KB)

 
Copyright © 1982-2010 - ICI - Alle rechten voorbehouden